 |
|
แนวคิดการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน
|
การจัดการศึกษานอกโรงเรียนตามหลักเกณฑ์และวิธีการจัดการศึกษานอกโรงเรียนสูตรการศึกษานอกโรงเรียนหลัก
สูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2544 ได้มีการพัฒนามาจากพื้นฐานทางด้านปรัชญาการศึกษา
จิตวิทยา ความเชื่อและ
การเรียนรู้ของผู้ใหญ่ ทฤษฎีหลักสูตรและแนวคิดเกี่ยวกับการจัดการศึกษานอกโรงเรียน
ตลอดจนการพัฒนากระบวน
การเกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้ที่เหมาะสมและสอดคล้องกับธรรมชาติ
และความต้องการของกลุ่มเป้าหมายผู้ใหญ่ที่
ี่พ้นเกณฑ์การศึกษาภาคบังคับ โดยมีแนวคิดที่สำคัญดังนี้ |
1.
ผู้ใหญ่เป็นผู้ที่มีความรู้ มีประสบการณ์
มีคุณลักษณะและเป้าหมายในการเรียนรู้ที่แตกต่างไปจากเด็กเช่น
ผู้ใหญ่ส่วนใหญ่เป็นผู้
ประกอบอาชีพแล้วต้องการเรียนรู้เพื่อพัฒนาและปรับปรุงอาชีพที่ทำอยู่
บางคนเป็นผู้ประสบความสำเร็จในหน้าที่การทำงาน
แต่
ยังมีพื้นฐานการศึกษาค่อนข้างต่ำ ต้องการได้รับการศึกษาที่สูงขึ้นเพื่อการศึกษาต่อหรือเพิ่มพัฒนาคุณภาพชีวิต
บางคนเป็นผู้นำ
ของชุมชน ต้องการเรียนรู้เพื่อเสริมสร้างและพัฒนาศักยภาพของตนเองในการปฎิบัติหน้าที่
บางคนเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่น บางคน
ต้องการได้รับการยอมรับจากสังคม นอกจากนี้ผู้ใหญ่บางคนอาจมีปัญหาและข้อจำกัดในการเรียนรู้
เช่น ไม่มีเวลาเรียน ขาดความ
มั่นใจ เรียนรู้บางเรื่องได้ช้า ดังนั้นการจัดหลักสูตรและกระบวนการเรียนรู้สำหรับผู้ใหญ่จะต้องคำนึงถึงคุณลักษณะเหล่านี้
2. การพัฒนาหลักสูตรและวิธีการจัดสาระและกระบวนการเรียนการสอนจะต้องสอดคล้องกับทฤษฎีหลักสูตรตามแนวทางการ
จัดการศึกษาผู้ใหญ่ ตลอดจนธรรมชาติการเรียนรู้ของกลุ่มเป้าหมายดังกล่าวข้างต้น
โดยใช้หลักการและศาสตร์การเรียนรู้ของ
ผู้ใหญ่ (Andragogy) รวมทั้งผู้สอนก็จะต้องมีความรู้ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับผู้ใหญ่
3. การกำหนดสาระและประสบการณ์การเรียนรู้สำหรับผู้ใหญ่
ต้องคำนึงถึงหลักจิตวิทยาผู้ใหญ่ และปรัชชาการศึกษาผู้ใหญ่ที่
มุ่งเน้นการส่งเสริม การวิเคราะห์สภาพสังคม
และการแก้ปัญหาโดยใช้กระบวนการ "คิดเป็น"
เป็นหลักในการจัดการเรียนรู้
เพื่อนำไปสร้างองค์ความรู้และนำไปสู่การแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบ
4. ความต้องการในการเรียนรู้ของผู้ใหญ่เป็นการเรียนรู้เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ในการพัฒนาคุณภาพชีวิต
และการประกอบอาชีพ
ได้ทันที ดังนั้นการจัดสาระและกิจกรรมการเรียนรู้จึงมีความจำเป็นต้องจัดให้สอดคล้องกัลความต้องการของผู้เรียน |
|
|
| |
|
หลักการจัดการศึกษา
|
การจัดการศึกษานอกโรงรเรียนตามหลักเกณฑ์และวิธีการจัดการศึกษานอกโรงเรียนตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้น
ฐาน พุทธศักราช 2544 มีหลักการดังนี้
1. เป็นการศึกษาสำหรับผู้พ้นเกณฑ์การศึกษาภาคบังคับ
2. เป็นการศึกาาที่มุ่งเน้นสำหรับกลุ่มเป้าหมายผู้ที่พลาดโอกาสและขาดโอกาสได้รับการศึกษาในระบบหรือในพื้นที่ที่สถานศึกษาใน
ระบบไม่สามารถจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน 12 ปีให้ได้
3. เป็นการศึกษาที่มุ่งให้ผู้เรียนคิดเป็น
แก้ปัญหาเป็น เน้นการเรียนแบบบูรณาการ และการปฏิบัติจริงสอดคล้องกับวิถีชีวิต
เพื่อนำไป
ประยุกต์ใช้ในการดำเนินชีวิตและประกอบอาชีพได้ทันที
4. เป็นการศึกษาที่มุ่งพัฒนาศักยภาพของผู้เรียนให้เห็นคุณค่าและมีความเชื่อมั่นในตนเอง
สามารถพึ่งพาตนเองได้ ตลอดจนแสวง
หาความรู้ในการพัฒนาตนเองและสังคมอย่างต่อเนื่องตลอดชีวิต
5. เป็นการศึกษาที่ให้คุณค่าของความรู้ ประสบการณ์
และอาชีพของผู้เรียน โดยสามารถนำมาเทียบโอนเป็นผลการเรียนได้
6. ส่งเสริมให้บุคคล องค์กร ชุมชนในสังคมมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษา |
|
|
| |
|
จุดมุ่งหมายของการจัดการศึกษา
|
เพื่อให้การจัดการศึกษานอกโรงเรียนตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน
พ.ศ. 2544 สามารพัฒนาผู้เรียนให้เป็น
มนุษย์ที่สมบูรณ์เป็นคนดี มีปัญญา มีความสุข
มีความเป็นไทยและมีศักยภาพในการประกอบอาชีพและการดำเนิน
ชีวิต จึงกำหนดจุดหมายซึ่งเป็นคุณลักษณะที่พึงประสงค์ของผู้สำเร็จการศึกษาดังนี้
1. เห็นคุณค่าและมีวินัยในตนเอง ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของพุทธศาสนา
หรือศาสนาที่ตนนับถือ มีคุณธรรม จริยธรรม
และค่านิยม
ที่พึงประสงค์
2. มีความรู้ ความเข้าใจประวัติศาสตร์ชาติไทย
ชุมชน และท้องถิ่น ภูมิใจในความเป็นไทย ใช้ภาษาได้ถูกต้องตามหลักภาษา
สืบสาน
ศิลปวัฒธรรมไทย ประเพณี กีฬา ภูมิปัญญาไทย
เป็นพลเมืองดี ยืดมั่นในวิถีชีวิตและการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหา
กษัตริย์ทรงเป็นประมุข
3. รักประเทศชาติและท้องถิ่น มุ่งทำประโยชน์และสร้างสิ่งที่ดีงามให้สังคม
4. มีวิสัยทัศน์ มีความสามารถในการคิดวิเคราะห์
สังเคราะห์ สภาพปัญหาของตนเอง ชุมชนและสังคมโดยใช้กระบวนการ
"คิดเป็น"
ในการแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง
5. มีความคิดสร้างสรรค์ มีความสามารถในการแสวงหาความรู้
และสร้างองค์ความรู้ มีทักษะในการดำเนินชีวิต
และรักการเรียนรู้
ตลอดชีวิต
6. เห็นคุณค่าและรู้จักเลือกใช้วิทยาการ ภูมิปัญญา
และเทคโนโลยีมาใช้ในการพัฒนาองค์ความรู้ให้ก้าวทันต่อความเจริญและความ
เปลี่ยนแปลงของสังคมโลก
7. มีทักษะและมีเจตคติที่ดีต่อการประกอบอาชีพการงาน
เป็นแบบอย่างหรือเป็นผู้นำด้านด้านการพัฒนาอาชีพ
เพื่อการพึ่งพาตนเอง
และพัฒนาคุณภาพชีวิตให้ดียิ่งขึ้น
8. รักการออกกำลังกาย รู้จักรักษาสุขภาพของตนเองให้แข็งแรง
มีบุคคลภายที่ดีและมีสุนทรียภาพในการดำเนินชีวิต
9. มีความสามารถในการพัฒนาชุมชนให้เข็มแข็งยั่งยืน
พร้อมที่จะแข่งขันในสังคมโลกอย่างมีสันติ
10. เป็นผู้ผลิตและผู้บริโภคที่มีประสิทธิภาพ
มีค่านิยมการเป็นผู้ผลิต มากกว่าการเป็นเพียงผู้บริโภค
11. มีจิตสำนึกในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและพัฒนาสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน |
|
|
| |
|
ระดับการศึกษาและโครงสร้างหลักสูตร
|
การจัดการศึกษานอกโรงเรียน
โดยใช้หลักเกณฑ์และวิธีการจัดการศึกษานอกโรงเรียนหลักสูตรการศึกษาขั้นพ
ื้นฐานพ.ศ. 2544 เป็นการศึกษาสำหรับผู้เรียนที่พ้นเกณฑ์การศึกษาภาคบังคับหรือกลุ่มเป้าหมายที่พลาดและ
ขาดโอกาสได้รับการศึกษาในระบบหรือในพื้นที่ที่สถานศึกษาไม่สามารถจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน
12 ปี ให้ได้
โดยแบ่งการศึกษาออกเป็น 3 ระดับดังนี้
1. ระดับประถมศึกษา เป็นการศึกษาที่จัดให้กลุ่มเป้าหมายที่ยังไม่จบการศึกษา
ชั้นประศึกษาปีที่ 6 หรือเทียบเท่า หรือยังไม่จบการ
ศึกษาภาคบังคับ
2. ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น เป็นการศึกษาที่จัดให้กลุ่มเป้าหมายที่จบการศึกษา
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หรือเทียบเท่า หรือยังไม่จบ
การศึกษาภาคบังคับ
3. ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย เป็นการศึกษาที่จัดให้กลุ่มเป้าหมายที่จบการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่
3 หรือเทียบเท่า |
|
|
| |
